Yünlü Mamutların Geri Dönüşü: Bilim İnsanlarının Heyecan Verici Çalışmaları
Yünlü mamutlar, çoğu insanın hayal gücünü süsleyen, yaklaşık 10 bin yıl kadar önce Buzul Çağı’nın sonunda yok olan muazzam yaratıklardır. Soylarının 4 bin yıl kadar önce tamamen tükendiği düşünülmektedir. Ancak günümüzde bilim insanları, bu eski türlerin yeniden canlanıp canlanamayacağını sorguluyor. ABD’li bilim insanları, yünlü mamut ve fillerden elde ettikleri genetik bilgileri kullanarak “yünlü” fareler geliştirmiştir ve bunu, nesli tükenen bir türün yeniden hayata döndürülmesi yolunda önemli bir adım olarak değerlendiriyorlar.
Biyoteknoloji şirketi Colossal Biosciences, Asya filleri üzerinde çalışarak mamutları yeniden türetebileceğine inanıyor. Şirket, bu hafta Yünlü Fare adını verdikleri fare türünün doğuşunu duyurdu: “Yeni gen düzenleme tekniklerinden yararlanılarak yünlü mamutlarla benzer özellikler taşıyan yeni bir fare türü oluşturuldu.” Bu farelerde klasik gri-kahverengi tüyler yerine, mamutun uzun ve yünlü tüyleri ile son buzul çağında hayatta kalmasını sağlayan hızlandırılmış yağ metabolizması özellikleri bulunmaktadır.
Yedi geni aynı anda başarıyla değiştiren Colossal Biosciences, soyu tükenmiş yünlü mamutun temel fenotipleriyle uyumlu olarak değiştirilmiş kürk rengi, dokusu ve kalınlığına sahip fareler geliştirdiğini bildirmektedir. Araştırmacılar, mamutun tüylü kürkünü kodlayan yedi gen tanımlamayı başardılar. Ayrıca, farelerin kürküne altın rengini veren bir gen ve lipid metabolizmasını yöneten başka bir geni de belirlediler. Deney süresince yaklaşık 250 embriyo üretildi ve bunlardan 38 fare yavrusu dünyaya geldi. Bu fareler, mamutun altın, yünlü tüylerine sahip görünmektedir.
Şirketin CEO’su Ben Lamm, bu gelişmenin “bir dönüm noktası” olduğunu düşünüyor. Lamm, mamutun soğuğa direnç sağlayan özelliklerini canlı bir türe mühendislik yoluyla kazandırdıklarını belirterek, “Bu başarı, bizi yünlü mamutu geri getirme hedefimize bir adım daha yaklaştırıyor.” demekte. Dr. Beth Shapiro ise “Colossal Yünlü Fare, en son genom düzenleme araçlarını kullanma yeteneğimizi sergiliyor.” görüşünde.
Soyu Tükenmiş Hayvanlar Yeniden Mi Doğacak?
Ekip, 3.500 ila 1.200.000 yıl arasında yaşadığı düşünülen 59 mamut örneğinden alınan genleri kullanarak çalıştığını açıkladı. Ortaya çıkan fareler, tarih öncesi çağlarda yaşamış mamutların çizimlerinde gördüğümüz türden uzun, kahverengi tüylere sahip. Görünen o ki, bu deney daha gelişmiş araştırmaların başlangıcı niteliğinde. Şirket, bu çalışmaları geliştirerek soyu tükenmiş pek çok hayvan türünü yeniden hayata döndürebileceğine inanıyor.
Colossal Biosciences, fareler üzerinde uyguladıkları bu yöntemi yakında Asya filleri üzerinde denemeyi planlıyor. Eğer başarılı olurlarsa, ilk yünlü mamut yavrusunun 2028’in sonuna kadar doğmasını amaçlamaktadırlar. Ancak bu konuda gelen yorumlar oldukça çeşitli ve tartışmalıdır. Bu çalışma, henüz bağımsız bilim insanları tarafından incelenmemiştir. Ayrıca bazı etik ve bürokratik engeller, Asya filleri üzerinde deney yapmanın önünde durmaktadır.
Bunun yanı sıra, bir mamutun geri gelmesi için sadece kürk veya yağ yapısından çok daha fazlasının tasarlanması gerektiği belirtilmektedir. Farklı görüşler de mevcuttur; bazı uzmanlar, “Bir Asya filinin tüy yapısı değişirse, ya da soğuğa daha dayanıklı hale gelirse bu onu bir mamut yapar mı? Yoksa sadece Asya filini mi değiştirmiş olursunuz?” sorusunu gündeme getirirken, bazıları da çalışmanın etkileyici olduğunu ve sağlık alanında da kullanılabileceği görüşündedir. Peki, siz bu konuda ne düşünüyorsunuz?
