Andromeda ve Samanyolu: Çarpışmanın Muhtemel Geleceği
İnsanlık, nispeten yakın bir zamana kadar, yalnızca kendi galaksisini keşfetmişti. Yaklaşık 100 yıl öncesine kadar, diğer galaksilerin varlığına dair herhangi bir somut kanıt yoktu. Edwin Hubble, Andromeda galaksisinde Cepheid değişken yıldızlarını keşfettikten sonra, bu yıldızları galaksinin bizden ne kadar uzakta olduğunu ölçmek için kullandı. Bu tarih, astronomideki devrim niteliğindeki değişikliklerin başlangıcı oldu.
O günden bu yana, astronomi alanında sağlanan ilerlemeler sayesinde, Andromeda ve gözlemlenebilir evrende bulunan yaklaşık 2 trilyon galaksi hakkında kapsamlı verilere ulaşma imkanı bulduk. Andromeda’nın, Samanyolu’nun en yakın komşularından biri olduğu düşünülürse, onun çarpışma rotasında olma olasılığını fark etmek uzun sürmedi. NASA, Andromeda’nın saatte 250.000 mil (yaklaşık 402.336 km/saat) hızla hareket ettiğini ve yaklaşık 4 milyar yıl içinde Samanyolu ile çarpışmasının beklenildiğini duyurdu.
Bu muazzam çarpışma, yıldızların yeni yörüngeler izleyeceği birleşik bir eliptik galaksinin oluşumuna yol açacak. Ancak, Dünya, Güneş ve Güneş Sistemimizin bu çarpışmadan sağ çıkması bekleniyor; bu süreçte, kozmosta farklı konumlarda yer alacaklar. Gözlem teknolojilerinin geliştirilmesi ile, bilim insanları bu çarpışmanın tam olarak ne zaman gerçekleşebileceği veya gerçekleşip gerçekleşmeyeceği konusundaki tahminlerini güncellemeye devam ediyorlar.
Yakın zamanda yayımlanmamış bir çalışma, Gaia ve Hubble uzay teleskoplarından elde edilen en güncel verileri kullanarak Yerel Grup’taki galaksilerin kütleleri üzerine kapsamlı bir analiz gerçekleştirdi. Bu araştırmanın amacı, Yerel Grup’un evrimindeki belirsizlikleri ve önümüzdeki 10 milyar yıl boyunca nasıl gelişeceğini belirlemekti. Araştırmacılar, galaksilerin mevcut koordinatları, hızları ve kütleleri hakkındaki bilgilerin çarpışma olasılığını nasıl etkilediğini incelediler.
Gravitasyonun galaksilerin birleşip birleşmeyeceğini belirlemedeki temel faktör olduğunu bulsalar da, dinamik sürtünme gibi diğer faktörlerin de birleşmenin son aşamalarında önemli bir rol oynadığını ifade ettiler. Araştırma, Andromeda (M31) ve Messier 33 hakkındaki belirsizliklerin, Samanyolu ile Andromeda’nın birleşme şansını önemli ölçüde etkilediğini gözler önüne serdi. M33’ün, çarpışma olasılığını artırdığı ortaya çıkarken, Büyük Magellan Bulutu’nun yörüngesi Samanyolu-Andromeda yörüngesine dik olduğundan, bu çarpışmanın olasılığını azaltmaktadır.
Çalışma, mevcut pozisyonlar, hareketler ve kütlelerdeki belirsizliklerle birlikte, önümüzdeki 10 milyar yıl içinde Samanyolu-Andromeda çarpışmasının gerçekleşmeme olasılığının neredeyse yüzde 50 olduğunu sonucuna varmaktadır. Araştırmacılar, bu çarpışmanın olasılığını doğrulamak için daha fazla gözlem yapılması gerektiğini vurgulamaktadır. Şu an için, galaktik kıyamet iddialarının oldukça abartılı göründüğü söylenebilir.
