‘Ahlat Ağacı’ Filminin Yaratıcı Süreci ve Kaynak Sorunu
Senaryosu ve yönetmenliği Nuri Bilge Ceylan’a ait olan, Zayno Film’in yapımcılığını üstlendiği ve 2018 yılında gösterime giren “Ahlat Ağacı”, Türk sinemasında önemli bir yer tutmaktadır. Filmde yer alan ve dikkat çeken sahnelerden biri, Taşra ve Edebiyat Sempozyumu’na katılmak istemeyen bir yazarın mektubu bölümüdür. Bu sahne, aslında Polat Onat’a ait olan ve daha önceden Varlık dergisinin 1271. sayısında yayımlanmış, ayrıca “Edebiyatın Taşradan Manifestosu” adlı kitabında da yer alan “Su Katılmamış Taşralı” metnidir. Ancak, bu metnin izinsiz kullanımıyla ilgili tartışmalar başlamıştır.
Polat Onat’ın Hukuki Mücadelesi ve Davanın Seyri
Polat Onat, metninin filmin içinde izinsiz kullanıldığı gerekçesiyle, yönetmen Nuri Bilge Ceylan ve yapım şirketi Zeyno Film’e karşı 40 bin TL tutarında maddi ve manevi tazminat talebiyle dava açmıştı. Bu dava, İstanbul Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi’nde 2018 yılında görülmeye başlamış ve 2023 yılında karar bağlanmıştır. Mahkeme, filmin ilgili sahnesinde Polat Onat’a ait olan eserin izinsiz kullanıldığını ve eser sahibinin haklarına tecavüz edildiğine hükmetmiştir. Ayrıca, yazarın maddimanevi tazminat talebi de kabul edilmiştir.
İstinaf ve Mahkeme Kararının Sonuçları
Bu karar üzerine, Ceylan ve Zeyno Film, karara itiraz ederek davayı istinafa taşımışlardır. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi, yapılan başvuruyu değerlendirmiş ve kararını vermiştir. Mahkeme, yazar Polat Onat’ın maddi ve manevi tazminat talebinin uygun olduğunu ve hükmedilen tazminat miktarının hak ve adalet ilkelerine uygun olduğunu belirtmiştir. Ayrıca, mahkeme heyeti, Ceylan ve Zeyno Film’in istinaf başvurularını esastan reddetmiş ve kararlarını oybirliğiyle onaylamıştır.
Polat Onat’ın Avukatı Yasemin Arpa’dan Sevinçli Açıklamalar
Gazetemize açıklama yapan Polat Onat’ın avukatı Yasemin Arpa, “Müvekkilim Polat Onat’la birlikte yürüttüğümüz hukuk mücadelesinde bir kez daha haklı çıkmış olmaktan dolayı büyük bir sevinç duyuyoruz” ifadelerini kullanmıştır. Arpa, sözlerini şöyle sürdürmüştür: “Ceylan ve yapımcısı Zeyno Film, ilk derece mahkemesinin kararına karşı, İstinaf yoluna gitmişlerdi. Mahkeme, ilk dereceli mahkemenin kararını hukuka uygun bularak, başvuruyu esastan reddetti ve haklılığımızı tescilledi.”
