Robert Zemeckis’in Yenilikçi Sinema Anlayışı
Otuz yılı aşkın bir süredir, Robert Zemeckis’in her yeni filmi, anlatım tarzı ve görsel efektleriyle sinema dünyasında adeta çığır açmıştır. Geleceğe Dönüş, Forrest Gump, Ölüm Kadına Yakışır, Mesaj, Who Framed Roger Rabbit ve Kutup Ekspresi gibi eserlerinde, Zemeckis; animatronik ile dijital efektleri, geleneksel animasyonu gerçek görüntülerle harmanlayarak, hareket yakalama tekniğini ustalıkla uygulamıştır. Yeniliklere ve ileri teknolojilere her zaman açık olan bu usta yönetmen, son çalışması Burada (Here/2024) ile yine dikkatleri üzerine çekiyor. Bu filmde, Metaphysic şirketinin geliştirdiği yapay zeka teknolojisini kullanarak oyuncularını gençleştirmeyi başardı.
Geçmişle Bugünü Buluşturan Bir Hikaye
Zemeckis, Richard McGuire’ın Burada adlı grafik romanından uyarladığı bu dramada, 30 yıl aradan sonra Forrest Gump ekibiyle yeniden bir araya geldi: Oyuncular Tom Hanks, Robin Wright, senarist Eric Roth, görüntü yönetmeni Don Burgess ve besteci Alan Silvestri. 50 milyon dolarlık bir yapım bütçesine sahip olan film, sabit bir kamera ile zamanın akışını gözler önüne seriyor.
Film, New Jersey’de bir mekânın tarihöncesi çağlardan başlayarak günümüze uzanan öyküsünü anlatıyor; ailelerin ve kuşakların değişimini ele alıyor. Bir zamanlar bu yer, gökten düşen ateş toplarından kaçan dinazorlarla doluydu. Ardından buzul çağı geldi, kıtanın gerçek halkı olan yerliler yaşamaya başladı, ilk göçmenler yerleşti, Amerikan İç Savaşı patlak verdi ve 20. yüzyıl boyunca sevinçler ile savaşlar birbirini izledi.
Zamanın Akışı ve Mekânın Değişimi
Ailelerin salonlarında ve pencerelerinden, yaşam döngülerinin nasıl kurulduğunu ve dağıldığını izlerken, zamanın akışının titreşimini hissediyoruz. Görüntüye giren vinyetler, yönetmene dönemler arasında geçiş yapma imkanı sağlıyor; mobilyalar, renkler, giysiler, dekorlar ve aksesuarlar bir anda değişiyor. Tek mekâna rağmen, film teatral bir gösteriye dönüşmüyor. Grafik romandan uyarlama olan filmdeki zincirleme kararmalar, pencerelere yansıyan izdüşümler, çocuk masallarındaki resimleri anımsatıyor. Çağlar, akışkan bir anlatımla belirginleşiyor.
Zemeckis, türleri ve zamanı karıştırmayı seven bir yönetmen. “Romanda beni en çok etkileyen şey, orta yaşlı adamın salondaki divanda yatan yaşlı babasına yardım etmesi oldu. Roth ve benim için bu görüntü, filmin ana noktası haline geldi” diyen Zemeckis, 2. Dünya Savaşı’ndan sonra eve yerleşen Young ailesini anlatıyor. Savaş gazisi Al, karısı Rose ve çocuklarıyla birlikte düşlerini ertelemenin pişmanlıklarını yaşıyorlar. Richard ile Margaret’in aşkı, filmin merkezinde yer alıyor.
Yaşamanın Geçici Doğası ve Zamanla Yüzleşme
Film, Richard’ı bebekliğinden yaşlılığına, Margaret’i ise 17 yaşından yaşlılığına kadar takip ediyor. Richard ve Margaret’in gençliklerini çekim sonrası sette görmek, Tom Hanks ile Robin Wright’ı derinden etkilemiş. “Dijital makyaj, onların içten, duygusal ve benzersiz performanslarından dolayı başarılı oldu. Bu teknik uzun bir hazırlık süreci gerektiriyor, çok sayıda prova yaptık. Çekim sırasında her ayrıntıyı teker teker yerleştirdik” diyor Zemeckis.
Zamanın içine yapılan bu yolculuk, geçmişin yükünü, günümüzü ve geleceğin tınısını taşıyor. Richard yaşlandıkça, en büyük hobisi resim yapmaya başlıyor. “Bu evde ömür boyu yaşarım” diyen Margaret, Richard’dan ayrılıp kendi düzenini kuruyor. Kişisel, duygusal ve deneysel bir yapıya sahip olan bu film, izleyici ile derin bir diyalog kuruyor. Mekân hiç değişmezken, hareket eden tek unsur zaman ve zamanın karakterler üzerindeki etkisidir.
Burada, yaşamın geçici doğasını, “an”da kalmanın ve şimdiye odaklanmanın değerini anlatıyor. Tom Hanks, Robin Wright, Paul Bettany, Kelly Reilly ve Michelle Dockery’nin rol aldığı film, vizyona girdiği gün grafik romanı ile birlikte yayınlandı.
