Kıyamet Buzulu: Thwaites Buzulu’nun Geleceği
AntarktikaKıyamet Buzulu olarak bilinen devasa buz kütlesi, önümüzdeki iki yüzyıl içerisinde tamamen yok olma tehlikesiyle karşı karşıya. Son altı yıldır buzul üzerinde çalışan ABD’li ve İngiliz bilim insanlarından oluşan bir ekip, kapsamlı araştırmalarının ardından bu çarpıcı sonuca ulaştı.
Thwaites Buzulu, toplam alan bakımından dünyanın en büyük buzulu olmasa da, 120 kilometrelik çapıyla en geniş olanıdır. 192.000 kilometrekarelik bir alana yayılan buzul, bazı bölgelerinde kalınlığının 2.000 metreyi aştığı gözlemlenmiştir. Bu devasa yapı, boyutlarıyla orantılı olarak muazzam miktarda su barındırmaktadır. Thwaites’in erimesi, halihazırda küresel deniz seviyesinin yükselmesinin %4’ünü oluşturmaktadır ve buzulun çökmesi durumunda, deniz seviyesinin 65 santimetreden fazla yükselmesine neden olabileceği tahmin edilmektedir. Böyle bir yükseliş, dünya genelinde büyük felaketlere yol açabileceği için endişe vericidir; yeni verilere göre bu durum 23. yüzyılda gerçekleşecek gibi görünmektedir.
Buzulun Giderek Küçülmesi
Thwaites Buzulu, 2018 yılından beri Uluslararası Thwaites Buzul İşbirliği (ITGC) tarafından detaylı bir şekilde incelenmektedir. Araştırmacılar, geçtiğimiz haftalarda İngiliz Antarktika Araştırması’nın bir toplantısında bulgularını sundular. Buzul ilk olarak 1940 yılında keşfedildi ve o günden bu yana sürekli olarak küçülme eğilimindedir. Ekip, bu eğilimin daha da hızlanacağını bildirmektedir. Deniz jeofiziği uzmanı ve ITGC üyesi Rob Larter, bir basın bülteninde “Thwaites, 80 yıldan fazla bir süredir geri çekiliyor, son 30 yılda bu geri çekilme önemli ölçüde hızlandı ve bulgularımız, bu sürecin daha da hızlı ve daha fazla devam edeceğini gösteriyor” ifadelerini kullandı. Ayrıca, “Thwaites Buzulu’nun geri çekilmesinin önümüzdeki yüzyıl içinde bir noktada hızlanacağı konusunda genel bir fikir birliği var. Ancak, henüz büyük ölçekli modellere dahil edilemeyecek kadar yeterince araştırılmamış olan son çalışmalar, geri çekilmenin daha erken hızlanmasına neden olabilecek ek süreçler hakkında endişeler doğuruyor” diye ekledi.
Olası Etkileri ve Gelecek Senaryoları
Bu devasa buzulun çökmesi, şiddetli etkiler yaratma potansiyeline sahiptir. Son tahminler, ABD kıyılarındaki deniz seviyelerinin 2050 yılına kadar yaklaşık 46 santimetre kadar yükselebileceğini öngörmektedir. ABD Ulusal Okyanus ve Atmosfer İdaresi de böyle bir yükselişin, kelimenin tam anlamıyla felakete yol açacak su baskınlarına neden olacağını belirtmektedir. Buzulun küçülmesi, bu durumu daha da kötüleştirebilir. Hızla erimeye devam eden buzul, bilim insanlarının araştırmalarına göre daha da hızlanabilir. Önceki bir ITGC araştırması, Thwaites’in bazı modellerin tahmin ettiğinden daha yavaş eridiğini göstermesine rağmen, buz yapısındaki bazı zayıf noktaların çatlaklarla bozulduğunu ve bu durumun çökme riskini artırdığını ortaya koymuştur.
